ALICJA ŻEBROWSKA “AVUNCULUS”

 Punktem wyjścia dla obrazu staje się historia dziewięciu górników z kopalni Wujek, oraz ich śmierć w wyniku akcji pacyfikacyjnej 16 grudnia 1981 roku. Film posiada wyraźną, dwuczęściową strukturę. Pierwsze sekwencje przyjmują formę paradokumentu, ukazując wycinkowo poprzez wspomnienia i fotografie sylwetki prezentowanych postaci. Nieukładające się  w całościowy obraz, jakby chaotyczne strzępy  są fragmentami  indywidualnych historii. Treścią właściwą jest  działanie podjęte przez Żebrowską na pamięci o osobach i wydarzeniach.

 Avunculus jest zapisem rytuału przejścia do wieczności zinterpretowanej i pokazanej na dwa sposoby. Wieczność jako zaświat – kraina umarłych, przestrzeń bezczasowa. To podróż dusz w głąb ziemi, zwizualizowana na podstawie kompilacji różnorodnych wierzeń. W znaczeniu drugim jest to, ponadczasowość, uniwersalność zapewniona dzięki wpisaniu w kanwę archetypicznej opowieści. Magiczność myślenia i  symboliczność odbywanej drogi manifestowana jest „wszechwładzą” liczb. Cyfra “9″, odniesienie do Boskiej doskonałości organizuje strukturę całej wypowiedzi. Dziewięć etapów, dziewięć historii.  Droga  w trzewia ziemi wiedzie przez  kolejno przekraczane kręgi. W świecie wykreowanym nieustannie doświadczamy przenikania się  przestrzeni, przechodzimy niepostrzeżenie z jednej rzeczywistości  do drugiej. Niepewność ontologiczna miejsca, jednoczesna obecność sfery boskiej i ludzkiej konsekwentnie budują nastrój oniryzmu.    

Żebrowska podejmując się próby mitologizacji realnego wydarzenia, zapytuje o pamięć. Przenosi to co jednostkowe, w sferę ogólną. Dokonując transgresji kulturowej przekłada na opowieść uniwersalną losy poszczególnych postaci. Dzięki wcieleniu w bóstwa górnicy przejmują funkcję bohaterów w strukturze mitycznej, stają się reprezentantami wartości. Tak jak oni ponoszą ofiarę za przywrócenie równowagi, w tym przypadku życia za cenę przyszłej wolności. Wpisani w cykliczny proces śmierci i odradzania trwać będą w  innym, ponadczasowym porządku. Nadmiar nagromadzonych atrybutów i odniesień sprawia, że wśród niejasności zwracamy uwagę na stronę autoteliczną rytuału, którym artystka w sposób oczywisty się fascynuje. Istotne staje się nie tylko, to o czym się mówi, lecz przede wszystkim w jaki sposób.                                                                                                                                                                                                                            Szymon Maliborski (Fundacja Wschód Sztuki)

 

Producent: Instytucją Kultury Ars Cameralis Silesiae Superioris w Katowicach

Koproducent: Instytucja Filmowa “Silesia-Film” w Katowicach

Współpraca: Fundacja Wschód Sztuki

Dyrektor Artystyczny projektu Silesia-Rezydencje: Marcin Rozmarynowicz.

Film był  wyświetlany w ramach Kongresu Kultury Polskiej.

 

CZAS I MIEJSCE PROJEKCJI FILMU:

Centrum Sztuki Filmowej
ul. Sokolska 66, 40-087 Katowice

Data: 11.09.09

Godzina: 19.00

 Muzeum Narodowe w Krakowie

al. 3 Maja 1, 30-062 Kraków

 22 września b.r. o godz. 12.00.

 Galeria Miejska Arsenał

Stary Rynek 3, 61-772 Poznań

Data: 23 września

Godzina: 18

 Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski
ul. Jazdów 2, 00-467 Warszawa

Data: 22.10.09 

Godzina: 18.00

Polska premiera filmu Marcina Ramockiego i Justina Strawhanda 8 BIT – 11 czerwca w krakowskim Bunkrze sztuki, 12 czerwca w Centrum Sztuki Filmowej w Katowicach oraz 30 czerwca z Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie

11 czerwca 2008 roku w krakowskim Bunkrze Sztuki odbędzie się polska premiera filmu 8 BIT. Będzie to kolejny po nowojorskim Muzeum Sztuki Współczesnej pokaz filmu Marcina Ramockiego i Justina Strawhanda.
Następne pokazy odbędą się 12 czerwca w Centrum Sztuki Filmowej w Katowicach oraz 30 czerwca z Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie.

„ 8 BIT” odkrywa historię artystów i gier video. Jako melanż dokumentu i sztuki prezentuje analizę wczesnej kultury hakerów, muzyków, artystów i programistów, którzy określają nowy cel sprzętu komputerowego, modyfikują istniejące gry oraz tworzą zupełnie nowe. Eksponuje on kulturowe rozgałęzienia ścieżek, jakimi podążają gry video i ich twórcy, sygnalizując narodziny nowej społecznej i artystycznej rzeczywistości.
Film krótko przedstawia historię gier video, rozwój techniki, zainteresowania twórców, proces tworzenia muzyki oraz źródło, z którego płyną inspiracje dla tych działań. Reżyserzy przedstawiają zagadnienie 8 bitów wielopłaszczyznowo. Filmują halę koncertową wypełnioną po brzegi zapaleńcami uzbrojonymi tylko w Gameboy’e Nintendo. Fascynaci przerabiają starożytne Atari na videosyntezatory. Ich fascynację Pac Manem i Mario Bros można porównać do fascynacji Warhola postacią Marilyn Monroe. Kręcony w Nowym Jorku, Los Angeles, Paryżu oraz Tokio, “8 Bit” prezentuje globalną perspektywę artystycznego podejścia tych, którzy dorastali grając w pierwsze gry video na konsolach Atari i Comodore 64. Kultura „ 8 Bitowa” zbiera odpadki pozostałe po erze Atari do inspiracji i jako tani materiał – częściowo nostalgia, częściowo odrzucenie zaawansowanej technologii. Kultura 8 bitów odnajduje swój głos poprzez badanie i wykorzystywanie starych technologii i starożytnych komputerów mniej potężnych niż dzisiejsze kalkulatory. To są oznaki nowego kulturowego fenomenu pochłaniającego świat.

8 BIT wkracza w świat ludzi nowej generacji, pierwszego pokolenia ludzi wychowanych na grach. Fascynaci uzależnieni od gier video, tworzą je, wykorzystują współczesną technologię dla wskrzeszenia nieśmiertelnych dźwięków chipów i doskonalenia przestrzeni gier. Artyści chcą mieć wpływ na kształt świata gry i nad nim panować. Jest to pierwszy film, który w sposób tak dokładny przedstawił świat gier video i wskazał na głębokie powiązania ze światem sztuki. Ograniczenia techniczne jakie nakłada na artystów praca ze starym sprzętem, będącym dla nich jednocześnie inspiracją, są dla nich dodatkowym wyzwaniem. Film zwraca uwagę na subkulturę , która wcześniej nie była doceniana pod względem artystycznym, przedstawia wcześniej nieznany, nowy, synkretyczny a zarazem nieograniczony rodzaj sztuki.

Barbara London, kurator Muzeum Sztuki Współczesnej w Nowym Jorku określa „ 8 BIT” jako dokumentację relatywnie współczesnej historii sztuki opartej na grach video, a jednocześnie sugeruje, że błazeństwo post generacji gier video kieruje się w stronę niezbadanych wód historii sztuki XXI wieku. Wymowę tego filmu można interpretować jako spostrzeżenie i sygnał pojawienia się zjawiska przenikania sztuki z grami video. Jest on w pewien sposób pytaniem o granicę pomiędzy tymi dziedzinami. Pytaniem o to czy gra, jako twórczość oparta o ścisłe reguły tworzenia, ukazująca zamysł twórcy i będąca materialnym śladem jego wyobraźni, a przez to patrzenia na świat, nie jest już wytworem artystycznym

Ramocki tworzy obraz kultury „8-bitowej” poprzez przeplatanie ze sobą zawiłych historii cyfrowych sztuczek szczerych wywiadów z pionierami sztuki i teorii, dzikich koncertów gier video i najbardziej rzucających się w oczy i najlepszych cyfrowych dzieł sztuki powstających obecnie.

“8 BIT” znalazło się w pierwszej dziesiątce najlepszych filmów 2006 roku ogłoszonych przez magazyn Art Forum.

Kuratorzy pokazu filmu w Polsce: Małgorzata i Marcin Gołębiewscy